Екуменизам – еклисиолошка ерес (19)

Bart-1997-USA-Aram-good-medУНИЈА СО МОНОФИЗИТИТЕ

Вселенската Патријаршија веќе подолго време се залага за надминување на разликите помеѓу тнр. противхалкидонските (монофизитни) “цркви”. Порано во текстот имавме можност да цитираме еден карактеристичен став на патријархот Димитриј кој смета дека спорот со противхалкидонците всушност е спор околу “различното изразување на една иста богословска вистина и искуство”. Со тоа лесно се преоѓа преку еден проблем кој сериозно ја потресол Вселенската Православна Црква во V век, и кој е решен на Халкидонскиот Собор. Екуменистите упорно нагласуваат дека разликите се исфорсирани за да се добие повод за национално ослободување на поедини народи од византиската супрематија. Уште во 1989 г. на соборот одржан во египетскиот манастир Анба Бишој, во организација на ССЦ, монофизитите и православните се договориле дека “не се ограничуваат со едната христологија”  и дека “ја опфаќаат целата полнота на неподелената Црква на првите векови.” Во таа прилика монофизитите одбиле да ги примат Седумте вселенски собори (а да не говориме за паламитските собори) сметајки ги за “лични мислења” на православните. “Единството” значи би требало да се темели само на првите три Вселенски Собори. Со други зборови, решено е да не се расправа за суштината на монофизитската ерес, туку таа “безболно” и компромисно да се интегрира во заедницата на Православните Цркви. Овие решенија биле потврдени следната година во Шамбези.  Имено од 21-30 ноември 1990 г. без пошироко информирање, во Шамбези, Швајцарија, во Центарот на Цариградската Патријаршија за “екуменски дијалог” се сретнале претставниците на православните и таканаречените “противхалкидонски цркви” за да “изнајдат процедура за соединување на двете семејства на Цркви”. На состанокот присуствувале речиси сите делегати на помесните православни Цркви, како и халкидонците од Ерменија, Сирија, Етиопија и Индија. Во официјалните документи на овој состанок противхалкидонските  монофизити се нарекуваат “ориентални православци”,[1] иако и понатаму не сакаат да го признаат вселенското значење на Четвртиот, Петиот, Шестиот и Седмиот Вселенски Собор (иако немаат ништо против овие собори православните да ги толкуваат како такви). На нив им е признато апостолското преемство и им е изречена благодарност што го сочувале апостолското предание. Поточно во текстот на соборот се вели: “двете семејства секогаш со целосна лојалност го сочувале вистинското православно христолошко учење и непрекинатоста на апостолското предание”. На овој собир дохалкидонците се согласиле со осудата на екстремниот монофизетист Евтихиј, но не се согласиле да го осудат и умерениот монофизетизам на Севир и Диоскор, кого, меѓу другото го сметаат за светител.  Бидејки нивното учење е под анатема на Вселенскиот Собор имало предлози да се разгледа симнувањето на анатемата. Во суштина преовладува ставот дека во дијалогот со противхалкидонците се инсистира да се “протуркаат” основните два правци кои го карактеризираат и “дијалогот” со римокатолиците, а тоа се: 1. “Признавање на другите еретички цркви, како “сестрински” цркви, или како рамночесни роднински, и отстапување од нашите претензии дека Единствената, Света, Католичка и Апостолска Црква е само нашата Православна Црква.  2. Брзањето за соединување со заобиколување на разликите, кои или се премолчуваат или се минимизираат.”[2] Комисијата која работела на деталите “за неопходните црковни процедури заради воспоставување на целосно единство” препорачала на “секоја Помесна Црква сама да го уреди истот во склад со општоприфатените канонски принципи.” Вториот предлог на комисијата бил да се проучат богослужбените последици кои излегуваат од воспоставеното единство, вклучувајки го сослужувањето и неопходното поседување на диптихот на духовните поглавари заради литургиско спомнување , како и подготовка на особениот комитет кој би се занимавал со издавање на “соодветна литература која го објаснува нашето взаемно поимање на верата, што би не довело до прекин на поделбите од минатото.” Покрај тоа предложено е на “двете семејства” да се смират и да ја симнат взаемната анатема, која порано ја фрлиле отците на двете Цркви”.

Овој собор во Шамбези предизвикал бурни реакции од православните христијани кои во тоа виделе обид да се ревидираат ставовите на еден Вселенски Собор и да се овозможи соединување со противхалкидонците без нивно покајание како единствен возможен пат за враќање под крилото на Православната Црква. Митрополитот превески, г. Мелетиј во повеке статии во “Ортодоксос Типос” инсистирал да објасни дека таму не биле донесени никакви решенија, туку дека се разговарало за принципите. Меѓутоа таквите изјави доаѓаат во колизија со неодамнешните ставови на патријархот Вартоломеј дека треба да се пристапи кон реализација на донесените решенија, (значи сепак не само принципи).

Во правец на остварување на унија со монофизитите изгледа најдалеку отишла Антиохијската Патријаршија. Патријархот антиохијски Игнатиј IV набрзо објавил Енциклика во која практично била објавена унија со сириските противхалкидонци.[3] Целосно е неверојтанто  една помесна Православна Црква  да влезе во Светотаинско општење со една еретичка заедница и никој да не протестира против тоа. Уште повеќе Цариградскиот Патријарх апелирал на ерусалимскиот патријарх Диодор во своето писмо од 12. август 1992 г. да учествува во унапредувањето на односите со противхалкидонците, што, како што ке видиме тој одбил.

[1] Пред дваесетина години оние кои заговарале унија со монофизитите почнале да ги нарекуваат монофизитите “дохалкидонски православни христијани”, а во последно време “ориентални (источни) православни”. Со тие именувања како и со други термини вообичаени во екуменистичките документи исчезнал зборот “ерес” кој моментално има крајно пежоративно значење. Исто така, повеќе не се зборува за догматските разлики туку “за терминолошките спорови”, за “теолошките мислења”. Ова се најдобрите примери како постепено се “екуменизира” нашата црковна свест. Нашите предци знаеле дека оној кој отстапува од православната вистина паѓа во ереси се нарекува еретик. Денес забрзано се развива новата “екуменска теологија” според кое богословското учење на Црквата се релативизира и се застапува ставот дека оние кои имаат “различни теолошки мислења”можат без проблем да се сметаат за членови на Црквата Христова. Примерот на соборот на ССЦ во Канбера потврдува дека ова идеја оди во правец на се’ поотворен религиозен синкретизам и релативизам.

 

[2] Според текстот од соопштението на комисијата за Свештената Општина на Света Гора во списанието Свети Кнез Лазар год II бр3. “Црковни новости” бр 6&93 и “The Ecumenical Press Service”.

 

[3] Го приложуваме речиси целиот текст на Енциклика од 12.ноември 1991г. во која патријархот се обраќа на својата паства со зборовите:

“Веројатно слушнавте за долготрајните настојувања, кои веке траат со десетлетија помеѓу нашиот Апостолски Трон и братската Православна Сиријска Црква со цел развивање на подобро познавање и разбирање на двете Цркви на догматско и православно ниво. Овие инсистриања не се ништо друго одошто еден природен израз на тежнеење од страна на Православните Цркви, а особено на оние кои се наоѓаат во рамките на Светата Антиохијска Архиепископија, продолжуваат да ја изразуваат желбата Господова сите да бидеме едно како што Синот е соединет со Небесниот Отец.

Наша должност е, како и на нашите браќа од Сириската Црква, да го сведочиме Христа на Исток, таму каде што Христос е роден, каде што учел, страдал, бил погребан, воскреснал од мртвите, се вознесоли го испратил Светиот животворен Дух на Своите свети апостоли. Сите наши средби, собири, декларации и комуникеа, покажале дека припаѓаме на една Вера, макар што низ историјата до израз повеќе дошол духот на подвоеноста одошто на нашето единство. Сето тоа ја условило потребата Светиот Антиохиски Синод да покаже една нагласена намера на Црквата во Антиохиската Архиепископија за единство кое ке овозможи на секоја Црква да го задржи своето древно источничко предание, што на Антиохиската Црква ке ја збогати од страна на братската Црква и нејзиното богато литературно и богослужбено предание.

Секое инсистирање и обид во насока на меѓусебно приближување на двете Цркви се темели на убедувањето дека со оваа тенденција управува Светиот Дух и дека тоа ке ја збогати Источната Православна Црква со поголем сјај и благодат од која со векови бевме лишени. Затоа Светиот Синода на Антиохија сметало за оправдано да го објасни своето меѓусебно приближување на двете Цркви, Православната Антиохијска Црква и Православната Сиријска Црква заради иформирање на своите верници каде и да се наоѓаат:

Светиот Синод на Антиохија го одлучил следното:

  1. Целосно почитување на двете Цркви, кон богослужбите, духовноста, наследството и Светите Отци како и целосна заштита на литургијската пракса на Антиохија и Сирија.
  2. Примена на учењето на отците на двете цркви и нивните преданија на полето на образовните програми, теологија и размена на студенти и ученици по теологија.
  3. Да се избегнува преминувањето на членови од една Црква во друга, без разлика кои се причините.
  4. Да се организираат средби на двата синода кога и да се јави потреба за тоа.
  5. Секоја Црква да ги задржи своите ставови по прашањата за бракот, разводот, посвојувањето и тн.
  6. Ако се сретнат двајца епископи на различни Цркви на богослужење, ќе началствува оној кој има поголемо паство. Ако е во прашање тајната на бракот, началствува оној епископ на чија Црква и припаѓа младоженецот.
  7. Тоа што претходно е кажано не се однесува на сослужување на епископите на божествената литургија
  8. Она што е кажано под точка 6 вреди за сите клирици на двете цркви.
  9. Ако еден свештеник од една од двете Цркви се најде во некој крај, ке ги заврши божествените тајни за членовите на обете Цркви, вклучително и света литургија и тајната на бракот. Свештеникот треба да води записник независно за обете Цркви и должен е да достави листа на членовите на сестринската цркцва кои се под нејзина духовна власт
  10. Ако се случи свештениците на обете Цркви да живеат во крај каде постои само една црква, најизменично ке служат, а во случај на сослужување ке началствува оној со поголема паства.
  11. Ако се најдат на сослужување епископ на една Црква и свештеник од сестринска Црква, секако ќе началствува епископот дури и да се наоѓа во заедницата на свештеникот, додека постојат лаици од обете Цркви.
  12. Кандидатите за свештеничка хиротонија ги бираат црковните власти на секоја Црква, а пожелно е тука да бидат и браќата од сестринската Црква.
  13. Кумови и сведоци на венчавката можат да бидат членови од обете Цркви без разлика.
  14. На сите заеднички празници началствува постариот по чин ереј.
  15. Сите органи на двете Цркви ке соработуваат за сите прашања, просветни, образовни и друштвени заради унапредување на братскиот дух.

Ви ветувам во оваа прилика, дека ќе продолжиме да ги унапредуваме нашите односи со сестринската црква и со сите останати цркви со цел да бидеме едно стадо под еден пастир…”

текстот е преземен од Courier Oecumenique du Mozen Orient 16 (I-1992)

Овој текст е пример како може да изгледа современата унија на Православната Црква со една еретичка заедница. Во суштина еретичката црковна организација во целост останува како што била без потреба од било какви одстапки од своите обичаи и учења, само и се дава право на богослужбено општење со Православната Црква. Единството кое се формира на таков начин сосема е нецелосно и лицемерно.

 

Продолжува…

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *